Taalblog

Stephen King: On Writing

kameleon

Toen ik op de lagere school zat waren de kinderboeken over “De Kameleon” populair. Alle kinderen lazen ze, verslonden ze. Dus ging ik er eentje lezen, ik meen geleend uit de bibliotheek. Ik kwam niet ver. Ik was een jaar of tien, maar na een stuk of dertig bladzijden dacht ik “wat gruwelijk slecht geschreven”. Ik heb het niet uitgelezen.

Ik lees nu een boekje van Stephen King, “On Writing”. King schrijft over “attribution”, dat is, hoe beschrijf je in je roman wie wat zegt. Ik dacht gelijk aan de Kameleon. Aan een dialoog als

“We gaan varen” opperde Hielke.
“Het blijft mooi weer” wist Sietse.
“Het kan gaan onweren!” waarschuwde de knecht.
“Wees voorzichtig!” lachte moeder.

King geeft een dergelijk voorbeeld in zijn boek. En dan zegt hij

Don’t do these things. Please oh Please.
The best form of dialogue attribution is said, as in he said, she said, Bill said, Monica said.
waarna hij Larry McMurtry noemt als de master of dialogue attribution.

Mijn voorbeeld van briljante dialogue attribution is Underworld, van Don Delillo.

“You have to tell me. So I know.”
“I will tell you, I promise.”
“This way I’ll know.”
“This way you’ll know.”
“That’s right.”
“That’s right, isn’t it?”
“Yes, that’s right.”
“But you have to tell me. That’s the only way I know.”

De attributie gebeurt niet met “he said”, niet met “he gruntled” en al helemaal niet met “he gruntled sadly”. Er is geen voorafgaande context, ook niet in het boek. Alle context en alle attributie zit in de tekst zelf. Als je de regels leest, hoor je in gedachten de intonatie van de zinnen, de eerste een verzoek, de tweede een verzekering, de derde een uitleg van het verzoek, en de vierde is interessant: een zowat woordelijke herhaling. Maar in gedachten hoor je de intonatie die zegt “ja, ‘tuurlijk, ik begrijp je”. Heel Underworld staat vol met dit soort dialoog. Geweldig. Het is een van de zeer weinige boeken die ik drie keer heb gelezen, en zeker ook nog een vierde en vijfde keer zal lezen.

Als je een supersnelle cursus in goed schrijven wilt, lees dan de 35 pagina’s van het hoofdstuk Toolbox in On Writing. Dat is hoe de meester Stephen King zijn boeken schrijft.